M. İhsan ArslanDİYARBAKIR TARİHİ
DİYARBAKIR (Kent) Diyarbakır
ilinin merkezi. Diyarbakır kenti Güneydoğu Anadolu bölgesi'nde Dicle
ırmağının sağ kıyısında, rakımı 650 metreyi bulan yaylada kurulmuştur..
TARİH Eskiçağ'daki adı Amida olan Diyarbakır'ın
önemli ticaret ve ulaşımın kavşak yerinde İ.Ö 2300'e doğru kurulmuş
olduğu bilinmektedir. Sırasıyla Asurların, Medlerin, Perslerin İskender
ve mirasçılarının Romalıların eline geçen kent Roma imparatorluğunun
ikiye bölünmesiyle İ.S 395'te Doğu Roma'nın payına düşmüş (Bizans)
Bizans imparatoru Konstantino II Sasani saldırılarına karşı kenti
koruyabilmesi için Sasaniler tarafından işgal edilen kent, Hz. Ömer'in
Halifeliği döneminde Müslüman Araplar tarafından fethedilmiş ve adı
Amid'e dönüşmüş.Bekir Bin Vail ve kabilesinin yerleştirilmesinden sonra
yöreye Diyarı Bekr denmeye başlamıştır.Cumhuriyet döneminde adı
Diyarbakır olarak tekrar değiştirildi...
Günümüz Diyarbakır kenti surların kuşattığı eski
kent ve surların dışında kalan yeni kent. Eski Diyarbakır'ın asıl
yerleşme ve ticaret alanı içkale dışında ama yine surlarla çevrili
kesimdedir.Sur içine sıkışmış Diyarbakır' ın sur dışına genişletilmesi
ilk olarak Vali Hatunoğlu Kurt İsmail Paşa tarafından düşünülmüş ve sur
dışına vilayet konağı. Hastane ve kışla gibi bazı yapılar yapılmıştır.
Demiryolunun Diyarbakır'a ulaşması ve Dicle üniversitesinin kurulması
ile sur dışına yayılmaya başlamıştır..
